Romanya’da siyasi dengeleri alt üst eden önemli bir gelişme yaşandı. Merkez sağ Başbakan Ilie Bolojan liderliğindeki hükümet, Salı günü gerçekleştirilen güvensizlik oylaması sonucu görevden alındı. Bu süreçte merkez sol parti ile aşırı sağın oluşturduğu koalisyonun etkili bir rol oynadığı ifade ediliyor. Avrupa’daki siyasi ittifak dinamiklerini sarsan bu durum, hem Bükreş’te hem de Brüksel’de büyük bir şaşkınlıkla karşılandı.
SİYASİ KRİZ DERİNLEŞİYOR
Oylama öncesi bir konuşma yapan devrik Başbakan Bolojan, süreci sert bir dille eleştirdi. Bolojan, “Bu gensoru önergesi tamamen yapay ve sinik bir yaklaşımdır. Krizlerle boğuşan bir ülkenin hükümeti değiştirmek yerine güçlendirilmesi gerekir,” ifadelerini kullandı. Cumhurbaşkanı Nicușor Dan ise hem iç kamuoyunu hem de Avrupa’yı yatıştırmaya çalıştı ve “Romanya, Batı yönelimini sürdürecektir. Kısa bir belirsizlik olabilir ama hedeflerimize ulaşmaktan vazgeçmeyeceğiz,” dedi.
Bolojan liderliğindeki hükümet, 2025 yılında eski başbakan Marcel Ciolacu’nun istifasının ardından göreve gelmişti. Hükümetin düşmesi, Bükreş’in eski belediye başkanı Dan’ın aşırı sağcı Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) lideri George Simion’u yendiği tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçiminden sadece bir yıl sonra gerçekleşti.
AVRUPA’DA ŞAŞKINLIK
Politico’da yer alan habere göre, merkez sol Sosyal Demokrat Parti (PSD), güvensizlik oylamasında belirleyici bir rol üstlendi. PSD, hükümetin uyguladığı kemer sıkma politikalarından rahatsız olduğu gerekçesiyle koalisyondan ayrıldı. Ardından, aşırı sağcı AUR ile iş birliği yaparak hükümeti düşürme kararı aldı. Bu durum, Avrupa Parlamentosu’nda da yankı buldu.
Analistlere göre, hükümetin düşüşünde etkili olan isimlerden biri de AUR lideri George Simion. Siyasi belirsizlik arttıkça, AUR’nin anketlerdeki yükselişinin devam etmesi bekleniyor. Simion, parlamentodaki konuşmasında erken seçim çağrısında bulunarak, “Romanya’nın geleceğine Romen halkı karar vermeli,” dedi. Ancak mevcut parlamento dönemi 2028 yılına kadar devam edeceği için erken seçim olasılığı düşük görülüyor. Bu süreçte Romanya’nın ekonomik durumu da risk altına girebilir; ülkenin 11 milyar avroluk AB fonuna erişebilmesi için Ağustos ayına kadar belirli reformları tamamlaması gerekiyor. Ayrıca, mali disiplin sağlanmazsa kredi notu düşebilir.
YENİ HÜKÜMET SENARYOLARI
Cumhurbaşkanı Dan’ın, parti liderleriyle görüşmelere başlaması bekleniyor. Politico’ya göre, olası senaryolar arasında şunlar bulunuyor: Liberal Parti ile sosyalistlerin koalisyonu, Devrik Başbakan Bolojan’ın azınlık hükümeti kurması veya PSD’nin aşırı sağ ile birlikte muhalefette kalması. Bolojan, 1989’daki Romanya Devrimi sonrası güvensizlik oylaması ile düşürülen yedinci başbakan oldu.
